چالش جدید تجاری چین

اروپای شرقی و مرکزی همیشه استعداد تنش را داشته است و با به قدرت رسیدن جو بایدن در ایالات متحده، تنش‌ها بین روسیه و اتحادیه اروپا به‌ویژه بین کشورهای حامی مسکو و کشورهای متعهد به ایالات متحده در حال افزایش است. اوکراین مدت زیادی است که به دستور واشنگتن با روسیه درگیر شده و حالا تنش‌ها بین بلاروس و لهستان به سرعت در حال افزایش است، تا جایی که زنجیره تامین در سراسر منطقه و اروپا می‌تواند به زودی شاهد اختلالات بزرگ باشد. بطوریکه برخی از کارشناسان باور دارند افزایش تنش‌ها بین لهستان و بلاروس به شدت به منافع چین لطمه می‌زند.

تهدید لهستان به قطع خطوط ریلی با بلاروس

مقامات لهستانی تصمیم گرفته‌اند که حمل و نقل بار با بلاروس از طریق گذرگاه راه آهن کوزنیتسا را متوقف کنند. کمیته مرزی دولتی بلاروس اعلام کرد: «کمیته مرزی دولتی جمهوری بلاروس نامه‌ای رسمی از طرف لهستانی مبنی بر توقف حمل و نقل بار در گذرگاه راه‌آهن کوزنیتسا از دوم نوامبر دریافت کرده است.» در همین حال، با توجه به افزایش تنش‌های دیپلماتیک بین دو کشور، لهستان می‌تواند به زودی تمام ترافیک ریلی بین خود و بلاروس را متوقف کند.

در 12 نوامبر، وزیر امور داخلی لهستان گفت که کشورش آماده است تا ترافیک راه آهن را با بلاروس قطع کند، که این امر آن را از تجارت ترانزیتی محروم می‌کند. به گفته موسسه اقتصادی لهستان (PIE)، بسته شدن کامل مرز با بلاروس منجر به کاهش 1.6 میلیارد یورویی درآمد صادراتی این کشور خواهد شد. طبق گزارش RailFreight.com بیش از نیمی از حجم بار حمل شده توسط راه آهن بلاروس در سال گذشته بین اروپا و چین در ترانزیت بوده است.

خود چینی‌ها نیز اذعان دارند که تلفات ناشی از بسته شدن خط ریلی بلاروس در مرز لهستان برای قطارهای باری چین و اروپا بسیار زیاد است و مسیرهای جایگزین زمان‌بر خواهد بود. معمولاً رسانه ‌ای دولتی چین در مورد هر موضوعی زنگ خطر را به صدا در می‌آورند. ترس آنها از احتمال بسته شدن لهستان در حمل و نقل راه آهن به و از بلاروس نشان می‌دهد که چگونه افزایش تنش در اروپای شرقی واقعاً به منافع چین آسیب وارد میکند.

چین چگونه تحت تاثیر قرار خواهد گرفت؟

بیشتر محموله‌های ریلی چین-اروپا از مینسک می‌گذرد. اگر نتوانند از این مسیر عبور کنند، گزینه‌های دیگر از جمله لیتوانی و اوکراین به معنای ادامه مسیر طولانی خواهد بود، بنابراین آنها گزینه‌های خوبی نیستند.

تجارت راه آهن با چین از نظر مقیاس بسیار بزرگتر است و بیشتر شامل قطعات الکترونیکی و خودرو و محصولات نهایی است. این بدان معناست که یک محاصره بالقوه می‌تواند تا حدی زنجیره ارزش مهم اتحادیه اروپا و چین را مختل کند.

با تشدید تنش‌ها بین بلاروس و لهستان، رئیس جمهور بلاروس، پناهندگان و مهاجران را به اتحادیه اروپا رها می کند، چین کشوری است که با وجود دور بودن از خط آتش، بیشتر تحت تاثیر قرار خواهد گرفت. دلیل این امر این است که بیشتر تجارت چین با اروپا به روابط پایدار بین بلاروس و لهستان بستگی دارد.

اگر لهستان گفته است که آماده توقف ترافیک راه آهن بین خود و بلاروس است، مطمئن باشید به زودی این کار را انجام خواهد داد. لهستان با 250000 سرباز فعال و 50000 نیروی ذخیره، اخیراً متعهد شده است که بزرگترین ارتش اتحادیه اروپا را بسازد. بر اساس یک لایحه دفاعی پیشنهادی، نیروهای مسلح لهستان همچنین اختیار خرید تسلیحات از آمریکا یا هر شریک اروپایی را خواهند داشت. موقعیت ژئوپلیتیکی لهستان به گونه‌ای است که تقویت مرزهای این کشور با بلاروس و روسیه به یک ضرورت ضروری برای ورشو تبدیل شده است. تنش‌ها با بلاروس اخیراً داغ شده و لهستان آن را متهم کرده است که مهاجران خاورمیانه و آفریقا را برای ورود به اتحادیه اروپا از طریق لهستان تحت فشار قرار داده است.

با افزایش تنش‌ها در شرق اروپا، پروژه ابتکار کمربند و جاده چین (BRI) در منطقه به خطر افتاده است. تجارت چین با کشورهای اروپای مرکزی و شرقی، بطور میانگین سالانه رشد 8 درصدی را در سال 2020 به ثبت رساند که دو برابر رشد تجارت این کشور با اروپا به عنوان یک کل است.

با این حال، بخش عمده‌ای از این تجارت به بلاروس و لهستان بستگی دارد و اگر لهستان تصمیم به توقف همه گشایش‌های مرزی با بلاروس بگیرد، چین حجم تجارت و نفوذ خود را در اروپا از دست خواهد داد. بنابراین، پکن به عنوان بزرگترین قربانی تنش‌های فزاینده در اروپای مرکزی و شرقی متحمل می‌شود.

منبع: TFI Global