۲۳:۴۹
۱۴۰۵/۰۵/۱۶
هوش مصنوعی و بازآرایی قدرت

استقلال الگوریتمی در منظومه بازدارندگی جبهه مقاومت

ر
در جهان جدید، استقلال سیاسی بدون استقلال در داده، محاسبه و الگوریتم، با چالش جدی مواجه خواهد بود. جبهه مقاومت برای حفظ استقلال تصمیم، ناگزیر است استقلال الگوریتمی و حاکمیت بر زیرساخت‌های محاسباتی را به یک اولویت راهبردی تبدیل کند.
نویسنده :
سعید سپاهی کارشناس مسائل بین الملل
کد خبر:
۳۸۶۱

چرا جبهه مقاومت باید استقلال الگوریتمی را به یک اولویت راهبردی تبدیل کند؟ اگر فکر کنیم هوش مصنوعی فقط یک ابزار شیک و مدرن برای تسریع کارهای اداری، تولید تصویر یا برنامه‌نویسی است، بخش اصلی ماجرا را که همان بازی قدرت است، به کل نادیده گرفته‌ایم. مسئله اصلاً فناوری محض نیست؛ مسئله این است که هوش مصنوعی در حال بازآرایی منطق هژمونی در نظام بین‌الملل است. امروز، میدان نبرد از سطح سرزمین و خطوط مواصلاتی به سطح محاسبه منتقل شده است. آنچه ما با عنوان استعمار الگوریتمی از آن یاد می‌کنیم، صورت تکامل‌یافته و پیچیده‌ی همان استعمار کلاسیک است با این تفاوت که در گذشته، هدف استعمارگر اشغال جغرافیای بیرونی بود، اما امروز هدف، اشغال جغرافیای ذهنی است. آن‌ها می‌خواهند با تسلط بر داده، مدل‌های زبانی و زنجیره‌ی محاسباتی، ترجیحات نخبگان، برآوردهای امنیتی دولت‌ها و حتی ادراک افکار عمومی را هدایت کنند. این یعنی هر کس بر لایه محاسبه مسلط باشد، بر لایه تصمیم‌گیری دیگران نیز مسلط استاین هژمونی، تصادفی نیست. گزارش‌های معتبری مثل «AI Index 2025» دانشگاه استنفورد به‌صراحت نشان می‌دهد که قدرت‌های غربی، به‌ویژه آمریکا، چگونه با تمرکز عجیب بر مدل‌های پیشرفته، در حال ایجاد یک انحصار شناختی هستند. وقتی می‌بینیم تنها سه شرکت آمریکایی یعنی آمازون، مایکروسافت و گوگل حدود ۶۳ درصد از بازار زیرساخت‌های ابری جهان را در چنته دارند، نباید فکر کنیم این فقط یک موفقیت تجاری است؛ این یعنی آن‌ها مغز محاسباتی بخش بزرگی از جهان را در اختیار گرفته‌اند. این دقیقاً همان چیزی است که به واشنگتن اجازه می‌دهد تحریم الگوریتمی را به ابزاری جدید در کنار تحریم دلاری تبدیل کند. وقتی کل چرخه تولید، پردازش و توزیع داده‌های حیاتی بر روی پلتفرم‌هایی باشد که تحت حکمرانی آن‌هاست، عملاً امکان مداخله در برآوردهای امنیتی و مهندسی روایت برای آن‌ها فراهم می‌شود.در سوی دیگر‌این موازنه، جبهه مقاومت قرار دارد. برای ما، این بحث‌ها نه دانشگاهی است و نه انتزاعیاین یک مسئله‌ی کاملاً امنیتی و راهبردی است. دشمن سال‌هاست که تلاش می‌کند میدان درگیری را از تقابل نظامی مستقیم به حوزه شناختی و ادراکی بکشاند. از عملیات روانی پیچیده تا مهندسی افکار عمومی و هدف‌گیری دقیق نقاط ضعف محاسباتی، همه نشان می‌دهد که آن‌ها می‌خواهند با استفاده از هوش مصنوعی تهاجمی، ذهنیت استراتژیک ما را مدیریت کنند. در چنین محیطی، وابستگی به معماری دیجیتال رقیب، یعنی اجازه دادن به دشمن که در لایه‌های پنهان تحلیل‌های ما نفوذ کند. این همان جایی است که باید استقلال الگوریتمی را به مثابه یک اصل تغییرناپذیر در دکترین امنیت ملی تعریف کنیم. ما نمی‌توانیم برای تحلیل امنیتی، رصد تهدیدات و طراحی روایت، به پلتفرم‌هایی تکیه کنیم که ذاتا در مدار محاسباتی دشمن تعریف شده‌اند.حالا، راهکار کجاست؟ ما نیازمند ایجاد بازدارندگی شناختی هستیم. این بازدارندگی، مکمل بازدارندگی موشکی است. همان‌طور که موشک دقیق، هزینه تهاجم فیزیکی را برای دشمن بالا می‌برد، بازدارندگی شناختی هم باید هزینه خطای محاسباتی، نفوذ روایی و مهندسی ادراکی را برای آن‌ها به بالاترین حد برساند. ما باید از مصرف‌کننده‌ی منفعل تکنولوژی به تولیدکننده فعال قدرت شناختی تبدیل شویم. این یعنی حاکمیت بر داده‌های کلان، توسعه زیرساخت پردازش بومی، تربیت مدل‌های زبانی اختصاصی که با فرهنگ، تاریخ و ارزش‌های ما تربیت شده‌اند و از همه مهم‌تر، پیوند ناگسستنی میان لایه فناوری، لایه رسانه و لایه امنیت ملی.آینده‌ی موازنه قدرت، دیگر صرفاً در دریاها و تنگه‌ها تعیین نمی‌شود؛ بخش مهمی از آن در ابرهای پردازشی، مراکز داده و شتاب‌دهنده‌های محاسباتی رقم می‌خورد. ما اگر در این لایه عقب بمانیم، حتی اگر در میدان سخت (نظامی) پیروز باشیم، در میدان روایت و محاسبه دچار فرسایش خواهیم شد. بنابراین، حرکت به سمت استقلال الگوریتمی، یک ضرورت برای حفظ استقلال تصمیم است. دشمن تلاش می‌کند با هوش مصنوعی، ما را در یک حبس شناختی نگه دارد؛ ما باید با بومی‌سازی محاسبات، این حصار را بشکنیم. این نبرد اصلی در دهه‌ی آینده است: نبردی برای‌حفظ اختیار محاسبه، حفظ اصالت روایت و تضمین اینکه ذهن استراتژیک جبهه مقاومت توسط هیچ الگوریتم بیگانه‌ایی مهندسی نشود. این یعنی عبور از ژئوپلیتیک سرزمین، به ژئوپلیتیک محاسبه؛ یعنی ایستادن روی پای خود در دنیایی که داده، قدرت است و الگوریتم، فرمانروای میدان.

گزارش خطا
captcha
آخرین اخبار
بررسی ابعاد نظامی و سیاسی رویارویی اخیر تهران و واشنگتن؛
سه پیام راهبردی حمله آمریکا به جزیره لارک
از تنش اسلام‌آباد و کابل تا رقابت قدرت‌های منطقه‌ای؛
شرق ایران در چهارراه رقابت چین، هند، آمریکا و ترکیه
عراق در آستانه مرحله‌ای حساس در پرونده انحصار سلاح؛
سرنوشت سلاح گروه‌های مسلح چه خواهد شد؟
تشدید اختلافات تجاری میان واشنگتن و اتاوا؛
جنگ تعرفه‌ای آمریکا و کانادا چه درسی برای ایران دارد؟
پیامدهای راهبردی قطع حمایت آمریکا از نیروهای پیشمرگه؛
اقلیم کردستان در جست‌وجوی تکیه‌گاه‌های جدید امنیتی
بحران‌سازی جدید علیه ایران؛
سه‌گانه بنزین، دلار و حجاب
چشم‌انداز شکاف همکاری کانادا و آمریکا؛
از اتحاد راهبردی تا تقابل تمام‌عیار
دگردیسی تحریم‌ها؛ از فشار گروهی تا محاصره شبکه‌ای
فشار بر شبکه مالی حزب‌الله و آزمون موازنه‌گری ترکیه
تنگه هرمز؛ اهرم ایران در برابر فشار واشنگتن
بازی اقتصادی آمریکا با قدرت چهارم جهان
چهار سناریوی ایران برای افزایش فشار بر دولت ترامپ؛
انتخابات آمریکا؛ پنجره راهبردی ایران
ورود پکن به همکاری‌های نظامی؛
عقاب‌های تمدن؛ شکاف در انحصار امنیتی آمریکا
شکل‌گیری الگویی برای سیاست خارجی مستقل در منطقه؛
تفلیس تحریم‌های ضدایرانی اروپا را نپذیرفت
حمله به ابوالظهور و پیام‌های فراتر از مرزهای سوریه
رویارویی سه‌جانبه در سوریه
جنگ فرسایشی، هزینه‌های فزاینده و بحران تصمیم‌گیری در واشنگتن؛
بن‌بست ژئوپلیتیک ترامپ در خلیج فارس