- تنگنای ترامپ در مقابل ایران
- سفر نخست وزیر عراق به آمریکا
- اردوغان و نتانیاهو در آستانه تقابل
- آثار منطقهای جنگ 40 روزه
- فصل تازه ای از «وحدت ساحات»
- عملکرد حزب الله در جنگ
- از بازدارندگی موضعی تا مهار ژئواکونومیک عربستان
- پیامدهای جنگ ایران بر اقتصاد ایالات متحده
- بازآرایی موازنه قدرت در شرق آسیا
- از تضاد راهبردی تا توافق تاکتیکی
- دکترین جدید اسرائیل برای فرسایش قدرت ایران و محور مقاومت
- مخالفت رژیم صهیونیستی با توافق ایران و آمریکا
- ارزیابی روند استراتژیک مذاکرات
راهبردهای ایران برای درهم شکستن فتنه آمریکایی
تحلیلها نشان میدهد که تصمیمسازان آمریکایی به دلیل پیامدهای ویرانگر یک تقابل نظامی مستقیم - از اختلال در جریان انرژی جهانی تا واکنش سهمگین نیروهای مردمی و نظامی ایران - از این گزینه صرفنظر کرده و در عوض، بر جنگ ترکیبی متمرکز شدهاند. هدف این جنگ، تضعیف داخلی ایران از طریق محاصره اقتصادی، حمایت از عناصر خرابکار و دامن زدن به آشوب و اعتشاش است که در ۱۸ و ۱۹ دی در نقاطی از کشور با اقدامات تروریستی اتفاق افتاد. در برابر این سناریو، جمهوری اسلامی ایران با بهرهگیری از پنج راهبرد کلیدی، به مقابله و خنثیسازی این توطئهها پرداخته است.
۱. مهار بیثباتی اقتصادی و اجتماعی
یکی از محورهای اصلی فشار دشمن، ایجاد نارضایتی عمومی از طریق تشدید مشکلات معیشتی است. راهبرد ایران، تلاش برای جلب رضایت نسبی مردم با اجرای سیاستهای حمایتی مستقیم (مانند پرداخت یارانهها)، مهار تورم و کنترل قیمتهای کلیدی بوده است. این اقدامات با هدف خنثیسازی یکی از مهمترین محرکهای بالقوه ناآرامیهای داخلی انجام شده است. دولت با تعدیل برخی مصوبات اقتصادی تورمزا، کوشیده است مانع از تبدیل نارضایتیهای اقتصادی به امواج بیثباتکننده اجتماعی شود.
۲. ایجاد تمایز هوشمندانه بین معترضان و اغتشاشگران
جمهوری اسلامی با درکی دقیق از بافت جامعه، بین اعتراضات مدنی مسالمتآمیز که ممکن است ریشه در مطالبات مشروع داشته باشد و اقدامات سازمانیافته خشونتآمیز و خرابکارانه که از بیرون هدایت میشوند، تمایز قائل شده است. این تمایزگذاری، امکان پاسخ متناسب را فراهم کرده است. حاکمیت با اعلام آمادگی برای شنیدن صدای معترضان قانونی، مبارزه قاطع با گروههایی را که به اموال عمومی و امنیت ملی حمله میکنند، در دستور کار قرار داده است. این رویکرد، زمینه مشروعیتزدایی از پروژه خشونت و جلوگیری از همدلی عمومی با آشوبگران را فراهم میآورد.
۳. عقلانیت و خودداری در مدیریت امنیتی بحران
در مواجهه با ناآرامیها، نهادهای امنیتی و انتظامی ایران بر اساس دستورالعملهای معین، از به کارگیری خشونت حداکثری پرهیز کردهاند. راهبرد «تحمل کنترلشده» با هدف جلوگیری از تحقق راهبرد کشتهسازی گسترده و تبدیل شدن کشور به عرصه درگیریهای خونین دنبال شده است. این عقلانیت امنیتی، مانع از آن میشود که دشمن با سوءاستفاده از تصاویر خشونتبار، بتواند جنگ روانی گستردهای را علیه ایران به راه اندازد و افکار عمومی جهانی را به طور کامل مخالف نظام نشان دهد.
۴. فعالیتهای اطلاعاتی پیشدستانه و هدفمند
ستون اصلی مقابله با توطئههای خارجی، بر سیستم اطلاعاتی و ضداطلاعاتی قدرتمند ایران استوار است. راهبرد ایران، رصد مستمر، نفوذ و خنثیسازی شبکههای سازمانیافته داخلی و خارجی است که هدفشان ایجاد ناامنی و آشوب است. با شناسایی و هدفگیری محرکان، تأمینکنندگان مالی و عناصر کلیدی این شبکهها، جمهوری اسلامی سعی کرده است آنها را پیش از آنکه بتوانند به «الگو» یا «قطب» مخالفت تبدیل شوند، از کار بیندازد. این عملیاتهای دقیق اطلاعاتی، ضربات مهلکی به ساختار اغتشاش وارد میکند.
۵. تقویت وحدت و انسجام ملی در جبهه داخلی
مهمترین راهبرد ایران در برابر جنگ ترکیبی دشمن که در ۱۸ دی به اوج خود رسید، حفظ و تحکیم وحدت درونی است. نظام با استفاده از تمامی ابزارهای فرهنگی، رسانهای و سیاسی خود، تلاش کرده است مانع از تبدیل نارضایتیهای پراکنده به شکافهای عمیق سیاسی، قومی یا مذهبی شود. تأکید بر دشمن مشترک خارجی، افتخارات ملی و دفاع از تمامیت ارضی، از جمله محورهای این راهبرد است. این وحدت، سپر محکمی در برابر پروژه «تجزیه طلبی» و «ایجاد هرج و مرج بلندمدت» است که توسط استراتژیستهای دشمن طراحی شده است.
جمعبندی
به نظر میرسد راهبرد کلان جمهوری اسلامی ایران در مقابله با «فتنه آمریکایی»، مبتنی بر یک دفاع چندلایه و هوشمند است که همزمان به مقابله با تهدیدات داخلی و خارجی میپردازد. این مدل، تقابل را از عرصه نظامی صرف که آمریکا در آن برتری دارد به عرصههای اجتماعی، امنیتی و اطلاعاتی میکشاند که ایران در آنها دارای مزیت نسبی است. موفقیت این راهبردها در گرو تداوم مدیریت اقتصادی عادلانه، حفظ مشروعیت مردمی، هوشمندی امنیتی و تقویت روزافزون انسجام ملی است. تحولات اخیر نشان داده که توطئه برای ایجاد تغییر رژیم از طریق آشوب، تاکنون نتوانسته بر این سد استوار راهبردی غلبه کند.