ترامپ و قمار تجاوز مجدد به ایران؟

یکی از نکاتی که پس از امضای تفاهمنامه ایران و آمریکا جهت پایان دادن به جنگ، از سوی بسیاری از ناظران و تحلیلگران مورد توجه بوده این مساله است که آیا پس از امضای این تفاهمنامه نیز واشینگتن بار دیگر به ایران حمله خواهد کرد؟ به بیان دیگر، آیا تفاهمنامه مذکور را باید پایان تنش‌ها دانست یا خیر صرفا باید آن را به مثابه یک دوره آرامش موقت و زمینه‌چینی برای اوج گیری مجدد درگیری‌ها ارزیابی کرد؟

به نظر می‌رسد به دلایل مختلف، هرگونه ماجراجویی آتی آمریکا علیه ایران، حامل ریسک‌ها و خسارات جدی برای دولت آمریکا است. به عنوان مثال، آمریکا تاکنون دو مرتبه یکی در قالب جنگ تحمیلی ۱۲ روزه و دیگری جنگ رمضان، ماجراجویی نظامی علیه ایران را امتحان کرده و به هیچ دستاورد معناداری نرسیده است. حتی بسیاری در غرب و در آمریکا، شخص ترامپ را آماج حملات و انتقادات جدی خود قرار داده و تاکید می‌کنند که رئیس جمهور آمریکا هم منافع ملی کشورش و هم سایر ملت‌های جهان را به شدت تضعیف کرده است. حال در این شرایط، اینکه ترامپ بخواهد یک مرتبه دیگر راهی شکست خورده را امتحان کند، به هیچ وجه عقلانی به نظر نمی‌رسد و بعید است او و متحدانش به سمت این گزینه حرکت کنند.

ورای این ها، ایران در جریان جنگ رمضان از یک اهرم قدرت جدید برای خود رونمایی کرد که همان تسلط بر تنگه هرمز است. اقتصاد جهانی همین حالا که تنگه برای مدت ۶۰ روز باز شده و کشتی‌ها اجازه تردد از آن را دارند، به دلیل انسداد آن به مدت بیش از دو ماه، تا ماه‌ها به حالت عادی خود برنخواهد گشت. حال اگر قرار باشد جنگی دیگر راه بیفتد، تردیدی نیست که اقتصاد‌های جهان به ویژه در جهان غرب متحمل خسارت‌های جدی‌تری خواهند شد و بعید است ترامپ ریسک یکچنین مساله‌ای را به جان بخرد.

اضافه بر این ها، فضای سیاسی در داخل آمریکا به هیچ وجه با ماجراجویی تازه دولت آمریکا علیه ایران همراهی نخواهد کرد. کما اینکه همین حالا بر طبق نظرسنجی‌های مختلف در این کشور، بسیاری از آمریکایی‌ها مایل به توافق با ایران تا جنگ با این کشور هستند. اگر از این منظر نیز به ماجرا بنگریم، حمله مجدد ترامپ به ایران در فضای عدم برخورداری از سرمایه سیاسی، می‌تواند نوید دهنده ابربحران‌های جدی برای او باشد.

در نظر داشته باشیم که پس از دوره ۶۰ روزه نخست تفاهمنامه ایران و آمریکا و آغاز مذاکرات در مورد سایر مسائل (در صورت انجام درست تعهدات از سوی آمریکا)، انتخابات میاندوره‌ای کنگره نیز نزدیک خواهد بود و ترامپ نمی‌تواند دست به هر کاری بزند و به تبعاتش فکر نکند. از این رو، هرگونه ماجراجویی احتمالی آتی ترامپیست‌ها علیه ایران، با ریسک‌های به شدت خطرناکی برای آمریکا همراه است که در نوع خود شانس انفجار یک جنگ تازه را تا حد زیادی کاهش می‌دهد.